Ciekawe miejsca w sieci
Na pamiatkê, ¿e w czasie wojny siê urodzi³),
Dobrze, mój Tadeuszu, ¿es siê dzis nagodzi³
Do domu, w³asnie kiedy mamy panien wiele.
Stryjaszek mysli wkrótce sprawiæ ci wesele;
Jest z czego wybraæ; u nas towarzystwo liczne
Od kilku dni zbiera siê na sady graniczne
Dla skoñczenia dawnego z panem Hrabia sporu;
I pan Hrabia ma jutro sam zjechaæ do dworu;
Podkomorzy ju¿ zjecha³ z ¿ona i z córkami.
M³odzie¿ posz³a do lasu bawiæ siê strzelbami,
A starzy i kobiety ¿niwo ogladaja
Pod lasem, i tam pewnie na m³odzie¿ czekaja.
Pójdziemy, jesli zechcesz, i wkrótce spotkamy
Stryjaszka, Podkomorstwo i szanowne damy".
Pan Wojski z Tadeuszem ida pod las droga
I jeszcze siê do woli nagadaæ nie moga.
S³oñce ostatnich kresów nieba dochodzi³o,
Mniej silnie, ale szerzej ni¿ we dnie swieci³o,
Ca³e zaczerwienione, jak zdrowe oblicze
Gospodarza, gdy prace skoñczywszy rolnicze.Na spoczynek powraca. Ju¿ krag promienisty
Spuszcza siê na wierzch boru i ju¿ pomrok mglisty,
Nape³niajac wierzcho³ki i ga³êzie drzewa,
Ca³y las wia¿e w jedno i jakoby zlewa;
I bór czerni³ siê na kszta³t ogromnego gmachu,
S³oñce nad nim czerwone jak po¿ar na dachu;
Wtem zapad³o do g³êbi; jeszcze przez konary
B³ysnê³o jako swieca przez okienic szpary
I zgas³o. I wnet sierpy gromadnie dzwoniace
We zbo¿ach i grabliska suwane po ³ace
Ucich³y i stanê³y: tak pan Sêdzia ka¿e,
U niego ze dniem koñcza pracê gospodarze.
"Pan swiata wie, jak d³ugo pracowaæ potrzeba;
S³oñce, Jego robotnik, kiedy znidzie z nieba,
Czas i ziemianinowi ustêpowaæ z pola".
Tak zwyk³ mawiaæ pan Sêdzia, a Sêdziego wola
By³a ekonomowi poczciwemu swiêta;
Bo nawet wozy, w które ju¿ sk³adaæ zaczêto
Kopê ¿yta, niepe³ne jada do stodo³y;
Ciesza siê z nadzwyczajnej ich lekkosci wo³y Metoda ta polega na porownywaniu badanych zjawisk z innymi wielkosciami oraz na ustaleniu roznic miedzy cechami porownywalnych zjawisk.
Przy zastosowaniu metody porownan ocenia sie zawsze co najmniej dwie kategorie liczb. Jedna z nich wyraza stan faktyczny, a druga stanowi podstawe porownan tj., podstawe odniesienia zwana rowniez baza. W rezultacie otrzymuje sie roznice – dodatnie lub ujemne – zachodzace miedzy porownywalnymi wielkosciami. Obliczone roznice zwane sa powszechnie odchyleniami.
Przedmiotem porownan moga byc liczby absolutne i wielkosci wzgledne. Nalezy pamietac, ze od liczby porownywanej odejmuje sie zawsze wielkosc stanowiaca podstawe porownan. Jest rzecza oczywista, ze porownywac mozna tylko wielkosci porownywalne.
W przypadku porownan bardzo prostych czynnikow uzyskane odchylenia moga miec wartosc praktyczna, ale tylko w scisle ograniczonym zakresie. Trzeba ponadto pamietac, ze wielkosc porownywalnych wielkosci jest funkcja dwoch lub wiekszej liczby czynnikow, np. dochod uzyskany ze sprzedazy stanowi funkcje liczby produktow i ich ceny, globalny koszt zuzytych materialow jest funkcja liczby wyrobow, normy zuzycia materialow i ceny jednostkowej materialow. Proste porownanie tego typu wielkosci doprowadza jedynie do okreslenia ogolnego odchylenia, w ktorym nie wykazuje sie wplywu poszczegolnych czynnikow na ustalone odchylenie. Proste porownania polegaja zatem tylko na obliczeniu roznic w porownywalnych zjawiskach, a uzyskane w ten sposob odchylenia nie moga stanowic podstawy do oceny zaistnialych przyczyn i tym samym nie maja one w tej formie odpowiedniej wartosci poznawczej. Wszelkie sposoby oceny opisowej, polegajacej na okreslaniu przypuszczalnego wplywu i rangi poszczegolnych czynnikow, nie pozwalaja na wlasciwa ocene nie tylko pierwotnych przyczyn wystepowania odchylen, ale nawet stopnia oddzialywania przyczyn wtornych.